Olej hydrauliczno-przekładniowy oraz standardowy olej hydrauliczny często wyglądają podobnie, jednak zostały zaprojektowane do pracy w zupełnie innych warunkach. W praktyce niewłaściwy dobór oleju może prowadzić do problemów z hydrauliką siłową, przegrzewania układu, przyspieszonego zużycia przekładni oraz kosztownych awarii maszyn.
Dlatego przed zastosowaniem konkretnego oleju warto zrozumieć, czym rzeczywiście różnią się oba rozwiązania.
Do czego służy standardowy olej hydrauliczny?
Standardowy olej hydrauliczny został zaprojektowany głównie do przenoszenia energii w układach hydrauliki siłowej.
Jego najważniejsze zadania to:
- przenoszenie ciśnienia
- smarowanie elementów hydraulicznych
- chłodzenie układu
- ochrona przed korozją
- ograniczanie zużycia pomp i zaworów
Tego typu oleje pracują najczęściej w:
- hydraulice przemysłowej
- prasach hydraulicznych
- wtryskarkach
- maszynach produkcyjnych
- układach sterowania hydraulicznego
Standardowy olej hydrauliczny nie jest jednak projektowany z myślą o pracy w przekładniach mechanicznych oraz mokrych hamulcach.
Czym wyróżnia się olej hydrauliczno-przekładniowy?
Olej hydrauliczno-przekładniowy (UTTO lub STOU) musi jednocześnie obsługiwać:
- hydraulikę siłową
- skrzynie przekładniowe
- mokre hamulce
- układy wspomagania
- mechanizmy różnicowe
Dlatego jego skład jest znacznie bardziej rozbudowany niż w przypadku klasycznego oleju hydraulicznego.
Tego typu olej musi zapewniać:
- odpowiednie właściwości cierne
- stabilną pracę przekładni
- ochronę zębów przekładni przed zużyciem
- kompatybilność z mokrymi hamulcami
- odporność na wysokie obciążenia mechaniczne
To właśnie dlatego oleje hydrauliczno-przekładniowe są powszechnie stosowane w:
- ciągnikach rolniczych
- maszynach budowlanych
- ładowarkach
- kombajnach
- maszynach wielofunkcyjnych
Najważniejsze różnice techniczne
1. Pakiet dodatków uszlachetniających
Olej hydrauliczno-przekładniowy zawiera znacznie bardziej rozbudowany pakiet dodatków niż standardowy olej hydrauliczny.
Są to między innymi dodatki:
- przeciwzużyciowe
- przeciwzatarciowe
- cierne
- stabilizujące pracę mokrych hamulców
- chroniące przekładnie
Klasyczny olej hydrauliczny nie musi spełniać takich wymagań.
2. Właściwości cierne
W układach z mokrymi hamulcami bardzo ważne są odpowiednie właściwości cierne oleju.
Źle dobrany olej może powodować:
- drgania hamulców
- hałas
- przegrzewanie układu
- szybsze zużycie przekładni
Dlatego standardowy olej hydrauliczny często nie nadaje się do układów wymagających oleju hydrauliczno-przekładniowego.
3. Odporność na obciążenia mechaniczne
Przekładnie pracują pod znacznie większymi obciążeniami niż typowa hydraulika siłowa.
Olej hydrauliczno-przekładniowy musi więc zapewniać:
- wyższą odporność filmu olejowego
- lepszą ochronę przekładni
- stabilność pracy pod dużym naciskiem
4. Lepkość i stabilność temperaturowa
Oleje hydrauliczno-przekładniowe często pracują w bardzo zmiennych warunkach:
- wysoka temperatura pracy
- duże obciążenia
- praca sezonowa
- niskie temperatury rozruchowe
Dlatego muszą zachowywać stabilne parametry lepkości w szerokim zakresie temperatur.
Dlaczego filtracja oleju ma tak duże znaczenie?
Niezależnie od rodzaju oleju, ogromne znaczenie ma odpowiednia filtracja oleju hydraulicznego oraz mikrofiltracja oleju.
Zanieczyszczenia i wilgoć prowadzą do:
- degradacji dodatków uszlachetniających
- przyspieszonego zużycia pomp
- uszkodzeń przekładni
- problemów z mokrymi hamulcami
- spadku właściwości smarnych oleju
Profesjonalna filtracja oleju oraz mikrofiltracja oleju pozwalają wydłużyć żywotność oleju i poprawić niezawodność całego układu.
Czy można stosować olej hydrauliczny zamiennie?
To jeden z najczęstszych błędów.
Mimo podobnego wyglądu olej hydrauliczny i olej hydrauliczno-przekładniowy nie zawsze mogą być stosowane zamiennie.
Niewłaściwy dobór oleju może prowadzić do:
- problemów z przekładnią
- uszkodzeń pomp hydraulicznych
- utraty właściwości smarnych
- przegrzewania układu
- kosztownych awarii maszyn
Dlatego zawsze należy stosować olej zgodny z wymaganiami producenta maszyny.
Podsumowanie
Olej hydrauliczno-przekładniowy różni się od standardowego oleju hydraulicznego przede wszystkim zakresem pracy oraz składem dodatków uszlachetniających. Musi jednocześnie chronić hydraulikę siłową, przekładnie oraz mokre hamulce pracujące pod dużym obciążeniem.
Niezależnie od rodzaju oleju ogromne znaczenie ma profesjonalna filtracja oleju hydraulicznego oraz mikrofiltracja oleju, które pozwalają ograniczyć zużycie maszyn, wydłużyć żywotność oleju i zmniejszyć ryzyko kosztownych awarii.